AZƏRBAYCANDA KORONAVIRUSLA BAĞLI XƏBƏRLƏR

Şoyquya yalvaranların mənəvi-psixoloji məğlubiyyəti daha böyükdür

Şoyquya yalvaranların mənəvi-psixoloji məğlubiyyəti daha böyükdür

Siyasət
23 İyun 2020, 17:58 552
Aprel döyüşləri həm Ermənistanın təcavüzkar siyasətini ifşa etdi, həm də Azərbaycan ordusunun nəyə qadir olduğunu göstərdi
 
2016-cı ildə cəbhə xəttində Ermənistana ağır zərbənin vurulduğu Aprel döyüşləri ilə bağlı zaman-zaman dəqiqləşdirilmiş məlumatlar mediada yer alır. Bu günlərdə Azərbaycanın müdafiə naziri Zakir Həsənov açıqlaması zamanı bildirib ki, Aprel müharibəsinin ilk 3 günündə Azərbaycan Ordusu azsaylı heyətlə Ermənistan ordusunu darmadağın etdi:
"2016-cı ildəki döyüş əməliyyatları zamanı Ermənistan ordusunun bir hissəsi darmadağın edildikdən sonra biz Lələtəpəni aldıq, Talış istiqamətində irəliləməyə başladıq. Həmin vaxt onlar Rusiyaya, Sergey Şoyquya zəng edərək yalvarırdılar ki, mənə zəng edib Azərbaycan Ordusunu dayandırsın. Bizim telefon danışığımız olub, mən Rusiyanın müdafiə nazirinə izah etdim ki, bu, əks-hücumdur, onların təxribatına cavabdır və bizim məqsədimiz məhz həmin azsaylı şəxsi heyətlə, həmin ön xətdəki hissələrlə onları yaşayış məntəqələrindən geri atmaqdır”.
Göründüyü kimi, 2016-cı ildə ermənilərin yalvaracağı, üz tutacağı ölkə var idi. Lakin zaman keçdikcə, Rusiya-Ermənistan münasibətləri soyumağa başladı. Bu gün ermənilər üçün belə bir xahiş limitini bitmiş hesab etmək olarmı?
 
Mövzu ilə bağlı "Kaspi” qəzetinə açıqlamasında politoloq Nəzakət Məmmədova bildirdi ki, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli üçün bir çox beynəlxalq, regional ölkələrin və münaqişə tərəflərinin, eləcə də münaqişədə maraqlı olan dövlətlərin siyasətində köklü dəyişikliklər baş verməlidir: "Beynəlxalq şərait elə dəyişməlidir ki, münaqişənin həlli - buna mane olan, indiki status-kvonu saxlamaqda maraqlı olan dövlətlərin, ayrı-ayrı qüvvələrin və müəyyən güc mərkəzlərinin qeyri-konstruktiv mövqe tutmalarına baxmayaraq, labüd olsun. Danışıqların sülh müqaviləsi ilə başa çatması üçün burada güc balansı tərəflərdən birinin, konkret olaraq ABŞ-ın xeyrinə dəyişməlidir. Onsuz da real olaraq vəziyyətə Rusiya nəzarət edir, Ermənistan da ondan asılıdır. Hüquqi baxımdan danışıqlar ATƏT-in mandatı altındadır və güc balansı Rusiyanın zərərinə pozulduğu halda, irəliləyiş gözləmək olar. Nə qədər ki Rusiya beynəlxalq siyasətdə öz sözünü deyə bilir və lazım gəldikdə hərbi vasitələrlə öz milli maraqlarını həyata keçirə bilir, onun həllində maraqlı olmadığı hər hansı məsələ çətin ki, həll oluna. Bu, Rusiyanın imperiya təfəkküründən irəli gələn məsələdir və o, artıq 300 ildir ki, Qafqazı öz maraq dairəsi hesab edir. Qarabağ məsələsinin həlli üçün, əvvəla, bu təfəkkür dəyişməlidir. Lakin yaxın illərdə bu, inandırıcı görünmür. Yaxud regionu könüllü tərk etməsə, məcburi şəkildə etməlidir. Bu da inandırıcı görünmür, çünki Rusiya SSRİ kimi fövqəldövlətin varisidir, nüvə silahı var, hərbi potensialı çox güclüdür və s. Odur ki, beynəlxalq təşkilatların burada məcburetmə və təhriketmə mexanizmləri olmadığı üçün yalnız müəyyən vasitələrlə təsir göstərməyə çalışa bilərlər”.
 
N.Məmmədova vurğuladı ki, beynəlxalq təşkilatlar Qafqazı öz təsir zonası hesab edən Rusiya ilə hesablaşdığı üçün Qarabağ məsələsində proseslər onun istədiyi şəkildə cərəyan etməkdədir: "Rusiyanın istədiyi isə nə hərb, nə sülhdür. Münaqişə tərəfləri olan Ermənistan və Azərbaycanın ondan asılı olması üçün Qarabağ de-yure Azərbaycana, de-fakto Ermənistana məxsus olmalıdır. Aprel döyüşlərində bu status-kvo dəyişə bilərdi və bu, Rusiyanın planlarına uyğun deyildi, ona görə də Lavrovun və Şoyqunun müdaxilə etməsi variantı istisna edilmir. Rusiyada prezident Putin təkbaşına qərarlar vermir, heç şübhəsiz. Beyin mərkəzləri, hərbi-sənaye kompleksi, hərbi kəşfiyyat, diplomatiyanın əsas strategiyasını müəyyən edən mərkəzlər və s. ilə hesablaşmağa məcburdur. Onlar isə indiki şəraitdə postsovet ərazilərini işğal edə bilmirlər, çünki buna beynəlxalq aləm imkan verməz, tək Krımın işğalına görə illərdir sanksiyalar davam edir. Ona görə də bu əraziləri öz nüfuz dairəsi elan edib, burada gedən proseslərə müdaxilə edərək yönləndirirlər. Rusiyaya qarşı heç bir güc mərkəzi postsovet ölkələrinin yanında etibarlı şəkildə yer almayıb, ona görə də onun tələblərini nəzərə almağa məcburdurlar”.
 
Hərbi ekspert, ehtiyatda olan polkovnik-leytenant İbrahim Rüstəmli bildirdi ki, Ermənistanın Aprel döyüşləri ilə bağlı bir sıra məqamları gizlətməsinin başlıca səbəbi daxili ictimai rəydən ehtiyat etmələri ilə bağlıdır: "Qarabağ problemi Ermənistanda bütün hakimiyyətlər və siyasi qüvvələr üçün hər zaman spekulyasiya mənbəyi olub. Hakimiyyətlərin dəyişməsi həmin məsələyə yanaşmada formanı dəyişsə də, məzmun və mahiyyəti dəyişməyib. Aprel döyüşlərində ermənilərin itkiləri çox böyük həcmdədir”.
 
İ.Rüstəmli qeyd etdi ki, Aprel döyüşləri həm Ermənistanın təcavüzkar siyasətini ifşa etdi, həm də Azərbaycan ordusunun nəyə qadir olduğunu göstərdi: "Üstəlik, ermənilərin özləri ilə bağlı yaratdıqları mifləri də darmadağın etdi. Bilirsiniz ki, orda "Ohanyan səddi” vardı. Bunun adını ermənilər qoymuşdu və keçilməsi mümkün olmayan sədd sayırdılar. Azərbaycan ordusunun şəxsi heyəti qəhrəmanlıq göstərərək, bir neçə saat ərzində həmin "səddi” darmadağın etdi. Bununla da Ermənistana sübut olundu ki, onların özləri haqda yaratdıqları rəvayətlər əslində heç bir reallığa cavab vermir. Aprel döyüşlərinə yalnız cəbhənin ön xəttindəki itkilərlə qiymət vermək olmaz. Ümumi kontekstdə yanaşsaq, biz həmin itkiləri bəlkə də 100 minlərlə hesablaya bilərik. Həmin döyüş ermənilərin özünə inamını sarsıtdı, ordularında xof və vahimə yaratdı. Onlar uzun illəri idi qazandıqları müəyyən müvəqqəti nailiyyətləri öz aləmlərində Azərbaycan Ordusunun "zəifliyi” ilə izah edirdilər. Həmin döyüşlər əsl reallığı üzə çıxardı. Biz bacardığımız qədər həmin qəhrəmanlıq salnaməsini oxuculara çatdırmalıyıq. Müharibə yalnız səngərdə getmir. Bunun ən vacib olan psixoloji aspekti var. Düşünürəm ki, Aprel döyüşləri bizim orduya həm də psixoloji üstünlük verdi. Ermənistan isə bu aspektdə xeyli sarsıldı. Onların həm canlı qüvvə, həm də texnika sarıdan itkilərinin çox olması təbiidir. Çünki döyüşlərin mahiyyəti də bunu deməyə əsas verirdi. Ermənistan daxili ictimai rəyi bütün detalları yaxşı bilir. Hakimiyyət bunu nə qədər gizlətsə də, mahiyyət aydındı. Həmin döyüşlər böyük qələbələrin müjdəsini bizə verən bir qaranquş rolunu da oynadı. Hesab edirəm ki, müdafiə nazirinin ifadə etdiyi fikirlər reallığı əks etdirir, ancaq ermənilərə vurulan mənəvi-psixoloji zərbəni daha ağır sayıram”.
 
BƏXTİYAR